Wat doet Amsterdam UMC aan duurzaamheid? Geneeskundestudent Kim Blommestein stelt wat vragen aan afvalcoördinator Marcel Bak onder het genot van een kop koffie.

Met een bakkie in de hand ging het gesprek al gauw over de grote hoeveelheid plastic koffiebekertjes die er in Amsterdam UMC per jaar doorheen gaan. Dat dit moet veranderen, daarover zijn Marcel en Kim het eens. Bij de nieuwe koffieautomaten staan kartonnen koffiebekers, waarop je bovendien je naam kunt schrijven. Dit stimuleert de gebruiker om dezelfde beker meerdere keren te vullen.  En vanaf 1 januari 2020 verdwijnen de plastic waterbekers uit restaurant het Plein.

Herbruikbare bekers
Kim: Het viel mij op dat Amsterdam UMC sinds kort ook herbruikbare bekers verkoopt. Ik heb al mijn collega’s overgehaald om een herbruikbare koffiebeker te kopen. Is het een idee, om deze aan nieuwe coassistenten uit te delen als een soort van “Welkom, veel succes bij je coschappen en denk aan het milieu.”

Marcel: Er werken hier jaarlijks enorm veel coassistenten en we kunnen natuurlijk niet aan één specifieke groep medewerkers een beker cadeau doen… Wel verkopen we sinds kort duurzame herbruikbare bekers voor een scherpe prijs. En je kunt natuurlijk ook altijd een beker van thuis meenemen!

Niet zwart-wit
Kim: Tijdens mijn coschappen kom ik  allerlei dingen tegen die beter kunnen. Er zijn natuurlijk regels over hygiëne en het voorkomen van infecties. Mij valt op dat hierdoor de duurzaamheid vaak naar de achtergrond verdwijnt. Hoe denk jij hier over? Slaan we hier niet in door?

Marcel: Dat soort dingen blijven lastig. Het is natuurlijk niet zo zwart-wit. Duurzaamheid is belangrijk, maar uiteindelijk wint toch infectiepreventie. Logisch. Het belang van de patiënt gaat voor. Maar dit betekent niet dat we er niet mee bezig zijn.

Minder vlees
Kim: Op dit moment heeft de menukaart voor patiënten maar één vegetarische optie. De rest is met vlees. Vaak wordt gezegd dat vlees nodig is vanwege eiwitten, terwijl je dit in mijn ogen ook uit andere producten kan halen. Hoe komt het dat we nog zoveel vlees aanbieden?

Marcel: Een terechte opmerking. Toch is er al een enorme verbetering ten opzichte van een paar jaar geleden. Toen stond geen enkele vegetarische optie op het menu. Zowel op locatie AMC als locatie VUmc zijn voedingsexperts continu bezig met de verdere ontwikkeling van onze voeding. We werken  toe naar eten en drinken passend bij de situatie en de ziekte van de patiënt, waarbij het steeds meer custom made is. Zo streven we ernaar dat de patiënt alle benodigde voedingstoffen binnenkrijgt. Dat is iets waar we tien jaar geleden niet mee bezig waren. Toen kreeg iedereen boerenkool met worst. Ik snap dat je hoopt dat het sneller gaat, maar het is belangrijk dat we de tijd nemen om voor elke patiënt een goede maaltijd neer te zetten.

Kim: En hoe zit het met voedselverspilling?

Marcel: Verschillende afdelingen experimenteren met het vaker per dag aanbieden van eten en drinken. Zo wordt er minder eten weggegooid. Dat soort concepten moeten we goed testen. Na proberen en testen kom je uiteindelijk tot iets, maar dat kost veel tijd. Daarom is het fijn dat alle UMC’s informatie uitwisselen zodat we dat soort dingen snel kunnen introduceren en de stappen zetten die jij en ik willen maken.

Maak het makkelijk
Kim: Het valt me op dat afval scheiden hier vaak moeilijk is omdat er op veel plekken in het ziekenhuis alleen onderscheid is tussen bekertjes en restafval. Is dit iets waar jullie mee bezig zijn?

Marcel: Daar zijn we zeker mee bezig. Bij een van onze nieuwe gebouwen, het Imaging Center, staan bakken om afval te scheiden. Dat doen we met kleurtjes. Blauw is papier, oranje is plastic enz. We merken dat mensen de kleurtjes herkennen van thuis en daardoor sneller weten waar iets hoort. Die kleuren gaan we ook gebruiken in het restaurant op locatie VUmc. We dan hopen dat dat leidt tot een betere afvalscheiding.

Kim: Ik denk het wel, want die kleuren helpen. Plastic scheiden is altijd oranje dus dat herkennen mensen.

Kleine beetjes helpen
Kim:  Er zijn al veel mooie initiatieven. Toch vind ik dat het lang duurt. Het milieu gaat er nú aan, maar alle plannen zijn naar mijn idee voor de lange termijn?

Marcel: Dat kan ik me goed voorstellen. Mijn ervaring is wel dat als iemand met een duurzaam initiatief komt, dit ook echt wordt opgepakt. Er is vaak draagvlak, als het wordt besproken op een afdeling gaat dat vaak negen van de tien keer goed. Het leeft. Bij een commercieel bedrijf is dat dan anders, want daar moet geld worden verdiend. Dus de mind set is anders. De kans van slagen is bij Amsterdam UMC groot.

Kim: Alle kleine beetjes helpen ja.

Marcel: Inderdaad. Hier in het restaurant heb je bekers van piepschuim voor soep. Mensen kunnen die dan meenemen naar de afdeling. We zijn nu aan het kijken of mensen een eigen kommetje kunnen gebruiken voor soep. Een mogelijk alternatief is karton dat we kunnen recyclen. En we kijken of je korting krijgt als je een  herbruikbare soepkom meeneemt. Niet wereldschokkend, maar ook dit soort kleine initiatieven kunnen de wereld veranderen.

Zou jij ook wel eens een kop koffie willen drinken met een collega uit Amsterdam UMC? Laat het ons weten en dan kijken we wat we kunnen regelen!